Arşiv

BEL KAYMASI (SPONDİLOLİSTEZİS)

BEL KAYMASI (SPONDİLOLİSTEZİS) NEDİR?

L4-L5 SEVİYESİNDE LOMBER SPONDİLOLİSTEZİS
L4-L5 SEVİYESİNDE LOMBER SPONDİLOLİSTEZİS

Bedenimizi bel hizasında taşıyan omurga kemiklerimiz düzgün bir sıra şeklinde yukarıdan aşağı dizilirler. Vertebra korpuslarının ön kenarları ve arka kenarları belimizin doğuştan olan lordotik kıvrımına uygun sıralanır.
Bu omurgalardan biri herhangi bir nedenden dolayı öne doğru çıkar ve sıra bozulur. Bu da omurgamızın taşıma kapasitesini azaltacağından belimizde zorlanma yapar. Bel kayması belde ve bacaklarda ağrı, uyuşma, kuvvetsizlik ve idrar kaçırmaya neden olur.

Bel kayması doğuştan anatomik bir bozukluk  olabilir.  Sonradan gelişen bel kayması  aşırı zorlanma, belin kötü kullanımı ya da geçirilen bir kazanın sonucu da olabilir.

Bel kayması ayrıca belimizin dik durmasını sağlayan ligamanların ve eklemlerin zorlanmasına neden olur. Bu zorlanmayla faset eklemleri ve ligamanlar dengesiz kalınlaşıp sinir kanallarını daraltır omurilik ve sinir kökleri basısını arttırır. Hatta bazı durumlarda vertebranın arka tarafındaki bazı kemik parçaları zamanla kopar ve kaymanın derecesi artar.

Ağırlık taşımak, fazlaca eğilip bükülerek iş yapmak, fazla kilolu olmak bel kaymasını hızlandırır. İleri yaşlardaki kadın ve erkelerde kemik erimesi bel kaymasının belirtilerini arttırır.

BEL KAYMASI TANISI NASIL KONUR?

Bel kayması görüntüleme yöntemleriyle tanısı konan birhastalıktır. Çekilen filmlerle kaymanın derecesi saptanır. Ayrıca hareketli filmler çekilerek kaymanın aktif olup olmadığına bakılır.

BEL KAYMASI NASIL TEDAVİ EDİLİR?

Hastanın durumuna göre tedavi planlanır. Hastanın kayma derecesi düşük ve ağrısı kontrol altına alınabiliyorsa ayrıca eşlik eden nörolojik bulgu yoksa ameliyat edilmez.

Ancak derecesi ilerleyen aktif ve klinik belirti veren bel kaymaları ameliyat edilmelidir.  Tedavide bel kemikleri titanyum vidalarla birbirlerine tutturularak kayma durdurulur. Bel kayması ameliyatları transpediküler titanyum vidalama sistemlerinin gelişmesiyle birlikte günümüzde güvenli bir şekilde yapılabilmektedir.

IMG-20161026-WA0002

ANA SAYFA

 Yeni Microsoft Office Publisher Document

               

  BEYİN VE SİNİR CERRAHİSİ (NÖROŞİRURJİ) UZMANLARI HANGİ

HASTALIKLARLARI TEDAVİ EDER?

 

 

  • beynin ya da omurilik dokusunun içinden kaynaklanan veya ona dışarıdan basarak sorun oluşturan tümörlerin,

  • beyin dokusunu ya da omuriliği besleyen damarların anevrizma (balonlaşma), arteriovenöz malformasyon, kavernom gibi rahatsızlıklarının, karotis stenozu dediğimiz boyun damarlarındaki darlıkların,

  • doğumla birlikte olan meningomyelosel gibi sinir sisteminin oluşumu sırasında gelişen rahatsızlıkların,

  • hidrosefali adı verilen ve kabaca beyin boşluklarındaki sıvının miktarının artışının,

  • bel fıtığı başta olmak üzere her türlü omurga hastalıklarının,

  • kafa ve omurilik yaralanmalarının,

  • beyin damarlarının tıkanıklıklarının,

  • beyin kanamalarının cerrahi tedavisi ile ilgilenir.

 

IMG-20161026-WA0003 - Kopya

Nöroşirurji; toplumda çoğu kişinin hayatını devam ettirirken yaşam kalitesini azaltan hastalıklara çözüm bulmaya çalışan bir bilim dalıdır. Çoğu kişi hastalık ve şikayetleriyle ilgili  çözüm yolları hakkında bilgi edinmek için internete başvurmaktadır. Bu sitede nöroloji-nöroşirurji konularında temel ve basit bilgileri paylaşmayı amaçladım. Elbette ki her hastanın belirtileri şikayetleri genel tıbbi durumu kendine özgüdür. Her hasta için en iyisi hastanın beklentilerine uygun kendi hekiminin önerileriyle bilimsel ilerlemelere uygun hazırlanan yöntemin uygulanmasıdır. Burada özetlediğimiz konular sadece genel bir bilgi sunma amaçlıdır. Sizden gelecek sorular ve yorumlarla bu site daha da gelişecek ve daha faydalı olacaktır.

 

BEL AĞRISI

 

indir

BEL AĞRISI İLE İLGİLİ BAZI BİLGİLER:

Bel ağrısı sık görülür ve olguların %85 inde özellikli tanı konulamaz.

Bel ağrısının dindirilmesi için en iyi yol analjeziklerdir (ağrı kesici ilaçlar).

Aktivite kısıtlaması bazen gerekli olabilir. Tavsiye edilen istirahat süresi 4 gündür. 4  günden uzun süren yatak istirahatleri faydadan çok zarar vereceğinden hastalar en kısa  sürede günlük aktivitelerine dönmeleri konusunda desteklenmelidir.

Bel ağrısı insanların tıbbı yardım aldıkları sağlık problemleri arasında ikinci sıradadır.

Hastalık nedeniyle ortaya çıkan işgücü kayıplarının %15ini oluşturur.

Bel ağrısı olan pek çok hastada prognoz iyidir. İyileşme çok az tıbbı müdahale ile veya tıbbı  müdahale olmaksızın sağlanır.

BEL FITIĞI ANATOMİSİ

Omurgamız, “omur” (vertebra) adı verilen birbiriyle eklem yapan bir kemik zincirinden oluşmuştur. İntervertebral diskler ve yandaki faset eklemler vasıtasıyla üst üste sıralanan omurların ön kısmındaki kemik gövdeler (corpus vertebralis) ve arka kısmındaki laminalar omurilik kanalını oluşturur. Bu kanalın içinden çok önemli bir sinirsel yapı olan ‘omurilik’  geçer. Beyinden uzuvlarımıza ve tersi yönde uzuvlarımızdan beynimize hayati önemdeki iletileri taşıyan kablo benzeri sinir liflerimiz bu omurilik kanalından geçer. Omurlar üst üste yerleşirken kemik gövdeler (corpus vertebralis) arasında tampon görevi yapan kıkırdak doku bulunur bu dokuya ”disk” (discus intervertebralis) denir. Disk, “anulus fibrosus” adı verilen bir dış zar ile “nükleus pulposus” adı verilen jelimsi bir çekirdekten oluşmuştur. Yaşlandıkça, diskin çekirdeğindeki su içeriği azalır ve tampon özelliği azalır. Böylece diskin tamponlama kapasitesi azalır. Diskin içeriği arkaya doğru omurilik ve sinir köklerine bası yapacak şekilde taşar. Buna ”bel fıtığı” (lumbar disc herniation) denir.

lomber_disk

LOMBER DİSK PATOLOJİLERİ İÇİN TERMİNOLOJİ

Anüler yırtık veya anüler fissürler: Anüler fiberler arasında ayrılmalar.

Dejenerasyon: Kuruma, fibrozis, disk aralığında daralma, anulusun disk aralığı dışına diffüz  taşması, fazla sayıda anüler yırtık, anulusun müsinöz dejenerasyonu, end-platelerde defektler ve skleroz, vertebra apofizlerinde osteofitler

Dejeneratif disk hastalığı:  İntervertebral diskteki dejeneratif değişikliklere bağlı belirtilerin de eşlik ettiği klinik sendromdur.

Bulging disk: Diskin disk aralığının periferik sınırlarının ötesine genel olarak yerdeğiştirmesi. Bu normal bir bulgu olabilir. Genellikle şikayetlere neden olmaz.

Herniasyon: Disk içeriğinin disk mesafesi sınırlarının ötesine yer değiştirmesi.

Fokal: Disk çevresinin %25 inden azı

Geniş tabanlı: Disk çevresinin %25-50

Protrüzyon: Herniye disk içeriğinin herhangi bir kesitte yer alan fragmandan daha dar olan bir boynunun olmaması.

Ekstrüzyon: En azından bir kesitte yer alan fragmandan daha dar olan bir boynu olması. İki çeşittir.

  1. Sekestrasyon: Herniye parçanın diskin orijiniyle devamlılığı kaybolmuştur. (serbest fragman olarak tanımlanır)
  2. Migrasyon: Herniye parça ekstrüde olduğu bölgeden uzağa yer değiştirmiştir.

İntervertebral herniasyon (schmorl’s nodülü): Disk yukarı aşağı eksende kıkırdak  end-plate aracılığı ile vertebra korpusu içine herniye olmuştur. Geçici ağrılara neden olabilir.

BEL FITIĞINA BAĞLI OLUŞAN ŞİKAYETLER:

Bel fıtığının oluşturduğu şikayetler kabaca dört gruba ayrılır:

1) Bel ağrısı, bacakta ağrı ve bacak arkasından ayağa doğru yayılan ağrı.
2) Özellikle ayak parmaklarında ayak sırtında, topukta uyuşma ve karıncalanma.
3) Ayak baş parmağında, ayakta ve bacakta kuvvetsizlik.
4) İdrar kaçırma.

BEL AĞRISI KABACA İKİ KAYNAKLIDIR

  •  RADİKÜLOPATİ: Sinir kökünün fonksiyon kaybı (sinir dağılımı boyunca ağrı,  dermatomal duyusal bozukluklar, sinir kökü tarafından uyarılan kaslarda güçsüzlük, ve  aynı kaslarda azalmış derin tendon refleksleri)
  •  MEKANİK BEL  AĞRISI:  Muskuloskelatal bel ağrısı. En sık görülen bel ağrısısı türüdür.    Paraspinal kas ve/veya ligamanların zorlanmasından,faset eklemlerin irritasyonundan  kaynaklanabilir.

BEL FITIĞINDA TEDAVİ PRENSİPLERİ

Çok az görülen bazı durumlarda bel fıtığı olan hastalara acil cerrahi girişim gerekebilir.  Bazen fıtıklaşan disk parçası idrar torbası ve bağırsağı kontrol eden sinirleri sıkıştırabilir  ve idrar kaçırma veya bağırsak kontrolünün kaybına neden olur. Kasıklarda ve üreme  organları çevresinde uyuşma da eşlik edebilir. Bu duruma ”cauda equina syndrome” denir.  Böyle bir durumda acilen ameliyat gerekir.  Acil cerrahi gerektiren cauda equina sendromu  (idrar yapamama eyer tarzı uyuşukluk), ilerleyici nörolojik kayıp veya belirgin motor  zayıflık dışındaki durumlarda başlangıçta cerrahi olmayan tedavi yöntemlerinin  denenmesi gereklidir.

Uygun ilaç tedavisi ile yeteri derecede kontrol edilemeyen şiddetli ağrının varlığında da  cerrahi tedavi gereklidir.

Eğer lomber disk hernisi veya semptomatik lomber dar kanal gibi belirli tanılar konmuşsa ve konservatif yaklaşımla hastada tatmin edici düzelme gözlenmezse cerrahi müdahale düşünülür.

BEL FITIĞI TEDAVİSİ

1) Cerrahi Olmayan Tedavi :

Bel fıtıklı hastaların çoğu cerrahi müdahaleye gerek kalmadan iyileşir. Doktorunuz cerrahi gerektirmeyen bel fıtığı hastalığı için değişik tedavi önerilerinde bulunacaktır. Bu seçeneklerin uygunluğu ve tedavi süresi hastadan hastaya değişebilir. Yatak istirahati, ağrı kesiciler, kas gevşeticiler, steroid enjeksiyonları, egzersiz ve fizik tedavi tercih edilebilir.

2) Cerrahi Tedavi :

Cerrahi olmayan yöntemlerle tatmin edici iyileşme sağlanamayan hastalar için ameliyatla tedavi tercih edilir. Bel fıtığında cerrahinin amacı fıtıklaşmış disk dokusunun omurilik ve sinir köklerine yaptığı basıyı ortadan kaldırmak, siniri rahatlatmak böylece ağrı ve güçsüzlük belirtilerini azaltmaktır.

Modern nöroşirurji pratiğinde en sık ” mikroskopik diskektomi” yöntemi tercih edilmektedir. Bu yöntemle deri kesisi kısa tutulur ve dokulara fazla hasar vermeden (minimal invaziv) mikroskop eşliğinde fıtık dokusu temizlenir sinir rahatlatılır.
Mikrodiskektomi ile ameliyat edilen hastalara operasyonun ertesi günü genellikle yürümesine müsaade edilir ve aynı gün taburcu edilir.

Takip eden günlerde bacak ağrısı bel ağrısı %80-90 oranında azalacaktır.

Ameliyattan sonra ilk ay içinde şunlara dikkat etmek gerekir. Uzun süre ayakta durmak, eğilip bükülmek, ağırlık kaldırmak, uzun süre oturmak, uzun yolda araba kullanmak sakıncalı olabilir.

 

 

 

 

 BEL AĞRISI İÇİN GERME ESNEME HAREKETLERİ

 

Bel ağrısı rahatsızlıkları çok yaygındır. Amerika Birleşik Devletleri’nde bel ağrısı tek başına en sık işe devamsızlığa neden olan rahatsızlıktır. Germe hareketleri belinizi sağlıklı tutar. Buna rağmen, bu konu hassas ve yaralanmaya eğilimlidir.  Düzgün germe hareketleri bilinçli bir şekilde yapılmalıdır.

Ayakta germe hareketleri

629px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-1-Version-2

Dik durunuz, ellerinizi yanlara doğru gevşek bırakın. Derin bir nefes alın. Alacağınız derin nefes germe hareketleri sırasında kaslarınıza yeteri oksijen gitmesini sağlar ve yorgunluğa neden olan laktik asit birikimini azaltır.

Ani  hareketlerin ve sürpriz şansızlıkların yaşanmaması ve belinizi incitip sakatlanmaktan kaçınmak için  germe hareketlerini uygun size özel bir alanda yapın.

 

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-2-Version-2

Öne doğru hafifçe eğilin. Ellerinizi gevşek  bırakın. Ellerinizin sallanmasıyla aşağı sallanın.

Bu hareketleri yaparken belinizin hafifçe gerildiğini hissedin. Eğer öne doğru eğildiğinizde  beklenmeyen anormal bir ağrı hissederseniz hemen bu hareketi sonlandırın. Başka bir germe hareketini deneyin.

 

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-3-Version-2

Belinizde gerilimi hissedene kadar öne doğru eğilin. Bu noktadan sonra öne uzanmayı durdurun ve pozisyonunuzu koruyun.

Ağrı hissedecek noktaya kadar bükülmeyin.

Yere düşecek kadar da öne uzanmayın.

 

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-4-Version-2

Bu pozisyonda 10 saniye kalın. Bu durumda belinizde germeyi hissetmelisiniz.

Bu durumda ellerinizle ayaklarınıza dokunacak kadar  eğilmek isteyebilirsinz. Ama belinizi sakatlama ihtimali olduğu için bunu yapmayın.

 

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-5-Version-2

  • Ayakta duruş pozisyonuna geri gelin. Yavaşça arkaya doğru eğilmeye başlayın.

  • Dizlerinizi hafifçe bükerseniz dengenizi daha rahat sağlamış olursunuz.

 

 

.670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-6-Version-2

Ellerinizi kalçanıza dayayarak nazikçe arkaya bükülün. Her zamanki gibi ağrı hissedeceğiniz  noktaya kadar bükülmeyin.

 

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-7-Version-2

Bu pozisyonda 10 saniye kalın. Bu durumda belinizin arkasında ve kalçanın ön tarafında gerginlik hissetmelisiniz.

 

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-8-Version-2

Ayakta dik duruşa nazikçe geri dönün. Bu hareketleri 2-3 tekrardan fazla yapabilirsiniz.

 

Sırtüstü dizi göğüse doğru germe

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-9

Egzersiz minderine ya da bir halıya sırtüstü uzanın. Dizinizi bükün ve ayaklarınızı yere düz halde tutun.

Bu germe hareketi halihazırda bel ağrısı olanlar için de iyidir. Bu hareket belin gerilmesini kalça ve arka popo kaslarının güçlenmesini sağlar.

 

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-10

Bacağınızı bükülü tutunuz, bir bacağınızı yavaşça göğsünüze doğru getiriniz. İki elinizle birlikte dizinizi kavrayın . bacağınızı vücudunuza doğru nazikçe çekiniz.

Belde kalçada ve popoda hafifçe bir gerginlik hissetmelisiniz.  Beliniz kanatlar arası uzanan kas ve sinirlerle yapısal komplike  bir oluşumdur. Kalça ve poponun esnekliğinin geliştirilmesi bel ağrınızı azaltma yönünde etki eder.

 

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-11

Bacağınızı göğsünüzün karşısında yaklaşık 30 saniye tutun. Diğer bacağınızı rahat bırakın- genellikle zemin üstünde düz ya da biraz dizden bükülü tutun.

Bu harekete kalçanın esneme hareketi eklenebilir. Ellerinizi kullanarak bacağınızı döndürerek  nazikçe kaval kemiğinizi vücudunuza doğru itiniz.

 

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-12

Bacağınızı dinlenme  pozisyona geri getirin sonra da diğer bacağınızla aynı hareketleri tekrar edin. Her bacak için her seferinde 2-3 tekrar yapın.

 

Kedi-deve germesi

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-13

Egzersiz minderi üstünde iki el iki diz şeklinde uzanın. İtme sırasında dizlerinizin kaymasına izin vermeyin.

 

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-14

Derin bir nefes alın, bir kedi gibi sırtınızı kamburlaştırın. Bu pozisyonda 15-20 saniye kalın.

Belinizde hafif gerilim hissetmelisiniz. İnce ayarlamalar yaparak bel sırt kavsini güçlendirebilirsiniz.

Çünkü sizin bel kavsiniz için hem karın hem de sırt kaslarınızı kullanmanız gerekir. Bu ikili germe hareketi temel egzersizdir. Bu hareketi yaparken karın bölgesinde ve sırtınızda çok hafif ağrı hissetmeniz normaldir.

 

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-15

Nazikçe dinlenme pozisyonuna geri dönün. Sırtınızı eğin ve aşağı yere doğru eğri oluşturun. Bu pozisyonda 15-20 saniye kalın. Belinizde hafif gerilme hissedin.

 

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-16

Bu germe hareketlerini ihtiyacınız kadar tekrarlayın. Ortalama bir kedi-deve oturumu 2-4 tekrardan oluşur.

Temel germe özellikler içerdiğinden kedi-deve çok yönlü hareketler içeren temel antrenmandır.

 

Yoga pozisyonları

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-17

Sizin için uygun pozisyonu seçin. Bel germeleri için çok çeşitli yoga pozisyonları vardır. Sağlıklı bireyler için bu hareketler çok  güvenli olmalı. Bununla birlikte bel fıtığı gibi belinizde rahatsızlığınız varsa bazı germe hareketleri sizi daha kötü yapabilir. Bu pozisyonlar belden bükülme ve eğilmeleri içerir özellikle ağırlık taşıma sırasında zararlı olabilir. Eğer pozisyondan hareketlerden emin değilseniz doktorunuza veya fizyoterapistinize danışın. Aşağıda bel için yaygın birkaç  yoga pozisyonları göreceksiniz.

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-18

Aşağı bakış köpek duruşu. Bu en bilinen yoga pozisyonudur . bütün diğer büyük esneme germe egzersizlerinin temelidir. Bu sırttaki ekstansör kasları germeyi içerir ve belin sağlamlığını destekler.

İki el iki ayak üzerinde durun, Elleriniz hafifçe boynunuzun önünde olsun.

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-18Bullet1

Ellerinizle yere bastırın ve gövdenizi havaya kaldırın, yapabildiğiniz kadar dizlerinizi düzleştirin.

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-18Bullet2Poponuz en üst noktada olacak şekilde vücudunuzu ters V şekline getirin. Yapabilirseniz topuklarınızla yere bastırmayı denerseniz harika bir ‘buzağı’ esnemesi olur.

 

670px-Do-a-Lower-Back-Stretch-Safely-Step-18Bullet3Bu pozisyonda yaklaşık 20 saniye kalın, defalarca bunu tekrarlayın.

 

bazı önemli noktalar:

Kesinlikle dayanılmaz gerginlik ve baskı olacak kadar ileri gitmeyin. Bu bel ağrısı ve/veya ilerde istenmeyen etkilerin rahatsızlıkların ortaya çıkmasına neden olabilir.

Eğer hangi ezersizin sizin için güvenilir olduğundan emin değilseniz lütfen doktorunuza veya fizyoterapistinize danışın. Fizik tedavi merkezlerinin çoğu size özel egzersiz ve fitness programı önerecektir.

Gevşeme bel esnekliğinin geliştirilmesinin anahtarıdır..

Eğer 72 saat içinde geçmeyen bir bel ağrınız olursa veya başka ağrı ve semptomlar eşlik ediyorsa, bu başka önemli bir sağlık probleminin işareti olabilir. Egzersize başlamadan önce  doktorunuza başvurun.

ismaill74@yahoo.com                                                                                                                                                 ismail.latifaci@acibadem.com.tr